Sắp có nghị quyết hỗ trợ người dân chuyển đổi xe xanh tại Hà Nội

Hà Nội tăng tốc kiểm soát ô nhiễm và hoàn thiện khung chính sách môi trường

Trong bối cảnh áp lực ô nhiễm không khí và nước thải đô thị ngày càng gia tăng, Hà Nội đang từng bước hoàn thiện hệ thống chính sách và hạ tầng quản lý môi trường theo hướng đồng bộ và dài hạn. Tại buổi giám sát việc thực hiện chính sách pháp luật về bảo vệ môi trường kể từ khi Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 có hiệu lực, các cơ quan chức năng thành phố đã báo cáo nhiều kết quả đáng ghi nhận, đồng thời thẳng thắn nhìn nhận những tồn tại cần sớm khắc phục. Việc chuẩn bị trình Hội đồng nhân dân thành phố ban hành nghị quyết hỗ trợ người dân chuyển đổi sang phương tiện xanh được xem là một bước đi tiếp theo trong chuỗi giải pháp tổng thể đó.

Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường, tỷ lệ thu gom rác thải sinh hoạt tại khu vực quận trung tâm đạt 100 phần trăm, tại các huyện ngoại thành đạt từ 95 đến 100 phần trăm. Chất thải y tế nguy hại được thu gom và xử lý đạt 100 phần trăm, trong khi chất thải nguy hại từ các cơ sở sản xuất kinh doanh đã thống kê được xử lý khoảng 99 phần trăm. Ở lĩnh vực nước thải đô thị, Hà Nội đã đưa vào vận hành 6 nhà máy và trạm xử lý tập trung với tổng công suất hơn 414 nghìn mét khối mỗi ngày đêm, nâng tỷ lệ nước thải được xử lý đạt chuẩn lên hơn 40 phần trăm và đặt mục tiêu đạt 50 đến 55 phần trăm vào năm 2025. Những con số này cho thấy thành phố đã có chuyển biến, song vẫn còn khoảng cách lớn so với yêu cầu của một đô thị đặc biệt.

Thúc đẩy giao thông xanh như giải pháp trọng tâm giảm ô nhiễm không khí

Bên cạnh kiểm soát rác thải và nước thải, quản lý chất lượng không khí được xác định là một trong những nhiệm vụ cấp bách nhất. Thành phố đã ban hành kế hoạch quản lý chất lượng không khí đến năm 2030, định hướng đến năm 2035 với các nhóm nhiệm vụ cụ thể, bao gồm kiểm soát khí thải giao thông, nâng cao tỷ lệ phương tiện sử dụng năng lượng sạch và khuyến khích người dân sử dụng phương tiện công cộng. Trong bối cảnh đó, chuyển đổi phương tiện cá nhân sang xe điện và xe thân thiện môi trường trở thành một trọng tâm chính sách.

Theo thông tin từ Sở Xây dựng, Hà Nội đã xây dựng đề án chuyển đổi phương tiện giao thông xanh đối với vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt, đặt mục tiêu đến năm 2030 hoàn thành chuyển đổi 100 phần trăm. Đối với taxi, tỷ lệ phương tiện điện và xe sạch đã đạt gần một nửa tổng số phương tiện đang hoạt động. Tuy nhiên, để mở rộng chuyển đổi sang nhóm phương tiện cá nhân, đặc biệt là xe máy và ô tô sử dụng nhiên liệu hóa thạch trong khu vực nội đô, thành phố dự kiến trình Hội đồng nhân dân ban hành các nghị quyết hỗ trợ người dân thông qua chính sách tài chính, phí và lệ phí, đồng thời huy động sự tham gia của doanh nghiệp sản xuất và lắp ráp phương tiện xanh.

Chính sách hỗ trợ người dân và vai trò của doanh nghiệp trong chuyển đổi xanh

Việc xây dựng nghị quyết hỗ trợ chuyển đổi phương tiện xanh không chỉ mang ý nghĩa khuyến khích mà còn thể hiện sự chuyển dịch tư duy quản lý từ kiểm soát sang tạo điều kiện. Thay vì chỉ siết chặt quy định về khí thải hoặc hạn chế phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch, thành phố lựa chọn cách tiếp cận kết hợp giữa ràng buộc và hỗ trợ, giúp người dân giảm bớt gánh nặng chi phí khi chuyển đổi sang xe điện. Các chính sách dự kiến bao gồm hỗ trợ trực tiếp bằng tiền, giảm phí trước bạ, lệ phí đăng ký hoặc ưu đãi liên quan đến hạ tầng sạc và bảo dưỡng.

Trong quá trình này, vai trò của doanh nghiệp sản xuất và phân phối phương tiện xanh trở nên đặc biệt quan trọng. Khi chính quyền tạo hành lang pháp lý và chính sách ưu đãi, doanh nghiệp cần đồng hành thông qua việc cải tiến công nghệ, tối ưu chi phí và xây dựng hệ sinh thái dịch vụ hậu mãi. Những doanh nghiệp chủ động tham gia vào chương trình chuyển đổi không chỉ tận dụng cơ hội thị trường mà còn có thể định vị mình như một thương hiệu dẫn dắt bền vững trong lĩnh vực giao thông đô thị. Sự phối hợp chặt chẽ giữa khu vực công và khu vực tư vì vậy sẽ quyết định tốc độ và hiệu quả của quá trình chuyển đổi.

Thay đổi hành vi người dân và định hình mô hình phát triển đô thị bền vững

Tại buổi giám sát, đại diện Đoàn giám sát của Quốc hội nhấn mạnh rằng giảm ô nhiễm môi trường không thể chỉ dựa vào đầu tư hạ tầng hay ban hành chính sách mà cần thay đổi hành vi và thói quen của từng người dân. Phân loại rác tại nguồn, hạn chế sử dụng phương tiện cá nhân phát thải cao và chủ động lựa chọn sản phẩm, dịch vụ thân thiện môi trường là những yếu tố then chốt để tạo nên sự thay đổi thực chất. Chuyển đổi phương tiện xanh vì vậy không chỉ là quyết định tiêu dùng mà còn là hành động thể hiện trách nhiệm công dân trong bối cảnh đô thị hóa nhanh chóng.

Về dài hạn, nghị quyết hỗ trợ chuyển đổi xe xanh tại Hà Nội cần được đặt trong chiến lược phát triển đô thị bền vững tổng thể, gắn với quy hoạch giao thông công cộng, phát triển hạ tầng sạc điện và ứng dụng công nghệ trong quản lý môi trường. Khi các chính sách được thiết kế đồng bộ và có lộ trình rõ ràng, quá trình chuyển đổi sẽ không dừng lại ở mục tiêu giảm phát thải trước mắt mà còn góp phần tái cấu trúc mô hình tăng trưởng của thành phố. Trong bối cảnh đó, sự tham gia của cộng đồng doanh nghiệp và người dân sẽ là nền tảng để hình thành hệ sinh thái giao thông xanh, nơi mỗi chủ thể cùng đóng góp vào mục tiêu chung và tạo ra động lực cho những thương hiệu dẫn dắt bền vững trong tương lai.