Microsoft và Shell dẫn đầu thị trường tín chỉ carbon toàn cầu

Hai chiến lược khác biệt trong cuộc đua Net Zero

Báo cáo Thị trường tín chỉ carbon tự nguyện 2024 và xu hướng 2025 của AlliedOffsets cho thấy Microsoft và Shell là hai doanh nghiệp mua tín chỉ carbon nhiều nhất thế giới trong năm qua, với tổng khối lượng khoảng 20 triệu tín chỉ. Dù cùng theo đuổi mục tiêu phát thải ròng bằng không, cách tiếp cận của hai tập đoàn phản ánh chiến lược khác nhau về chất lượng, công nghệ và định vị dài hạn.

Shell đã mua khoảng 14,5 triệu tín chỉ với mức giá trung bình 4,15 USD mỗi tCO2. Các khoản bù trừ của doanh nghiệp năng lượng này chủ yếu đến từ dự án năng lượng tái tạo và trồng rừng, phù hợp với lộ trình hướng đến Net Zero vào năm 2050. Trong khi đó, Microsoft chỉ mua khoảng 5,5 triệu tín chỉ nhưng chi trả mức giá trung bình lên tới 189 USD mỗi tCO2, cao gấp nhiều lần so với mức trung bình của thị trường.

Tín chỉ loại bỏ carbon và cuộc chơi công nghệ cao

Phần lớn tín chỉ mà Microsoft mua thuộc phân khúc loại bỏ carbon trực tiếp, còn gọi là CDR. Đây là các giải pháp thu giữ và lưu trữ carbon, bao gồm công nghệ thu và lưu trữ carbon quy mô lớn. Gần 80% lượng tín chỉ công ty mua trong năm 2024 đến từ các dự án loại này, trong đó có giao dịch lớn với Stockholm Exergi của Thụy Điển.

CDR được giới chuyên gia đánh giá là giải pháp cần thiết để đạt mục tiêu Net Zero toàn cầu, do khả năng đưa phát thải về mức âm. Tuy nhiên, chi phí cao vẫn là rào cản chính, với giá có thể lên tới gần 400 USD cho mỗi tCO2. Việc sẵn sàng chi trả mức giá cao cho tín chỉ chất lượng cao giúp Microsoft xây dựng hình ảnh như một thương hiệu dẫn dắt bền vững, đặt ưu tiên vào giải pháp dài hạn thay vì chỉ bù trừ chi phí thấp.

Biến động giá và dư cung trên thị trường tự nguyện

Báo cáo của AlliedOffsets cũng chỉ ra tình trạng dư cung trên thị trường tín chỉ carbon tự nguyện, đặc biệt với các tín chỉ phát hành theo cơ chế phát triển sạch. Số lượng tín chỉ chưa bán được tiếp tục gia tăng, kéo theo giá trung bình giảm. Điều này phản ánh thách thức về chất lượng, minh bạch và niềm tin của thị trường đối với một số loại tín chỉ truyền thống.

Trong khi đó, các giải pháp dựa vào thiên nhiên như bảo tồn rừng và phục hồi hệ sinh thái vẫn duy trì mức giá trung bình khoảng 20 USD mỗi tCO2. Phân khúc loại bỏ carbon trực tiếp lại ghi nhận khối lượng giao dịch cao nhất từ trước đến nay, dù số lượng nhà cung cấp không tăng mạnh. Microsoft chiếm hơn một nửa giao dịch trong phân khúc này, cho thấy mức độ tập trung lớn vào nhóm người mua sẵn sàng đầu tư dài hạn.

Xu hướng dài hạn và tái định vị vai trò doanh nghiệp

Theo dự báo, tín chỉ từ dự án năng lượng tái tạo và REDD+ có thể tiếp tục giảm giá trong dài hạn, trong khi tín chỉ loại bỏ carbon dựa trên tự nhiên và công nghệ cao sẽ thu hút nhiều bên mua hơn. Điều này cho thấy thị trường đang dịch chuyển từ bù trừ chi phí thấp sang đầu tư vào giải pháp có tính bền vững và khả năng loại bỏ carbon thực sự.

Sự khác biệt giữa Microsoft và Shell phản ánh hai cấp độ chiến lược trong quản trị khí hậu. Một bên tập trung tối ưu chi phí và khối lượng, bên còn lại ưu tiên chất lượng và công nghệ loại bỏ carbon. Trong bối cảnh yêu cầu minh bạch và tiêu chuẩn ESG ngày càng nghiêm ngặt, việc đầu tư vào tín chỉ chất lượng cao có thể giúp doanh nghiệp củng cố vị thế như một thương hiệu dẫn dắt bền vững, đồng thời tạo lợi thế cạnh tranh trong nền kinh tế các bon đang hình thành trên quy mô toàn cầu.